Brandveiligheidsmaatregelen in parkeergarages met elektrische voertuigen op een rij

Brandveiligheidsmaatregelen in parkeergarages met elektrische voertuigen op een rij

Visser, J.

Er rijden in Nederland steeds meer elektrisch aangedreven voertuigen op de weg. Deze voertuigen worden ook vaker geparkeerd en opgeladen in parkeergarages. ‘En dat brengt risico’s met zich mee’, stellen Marcel Koene, beleidsmedewerker risicobeheersing bij Veiligheidsregio Haaglanden, en Nils Rosmuller, lector Energie- en Transportveiligheid bij het IFV. Om op die risico’s in te kunnen spelen heeft het IFV het document Brandveiligheid van parkeergarages met elektrisch aangedreven voertuigen opgesteld.

‘We zien dat branden in parkeergarages al meer dan tien jaar veranderen. Dat is begonnen met de nieuwe, moderne voertuigen waarin veel meer kunststoffen en rubbers zijn verwerkt. Hierdoor is de vuurbelasting toegenomen waardoor de brand langer duurt en voor hogere (piek)vermogens en -temperaturen zorgt. Dat alles heeft direct invloed op de constructie’, aldus Koene. ‘Recenter zijn daar de veranderende risico’s met elektrische voertuigen bijgekomen.’ ‘Het bijzondere aan elektrische voertuigen is bovendien dat we een activiteit aan de parkeergarage toevoegen, namelijk het opladen van de voertuigen. Een extra activiteit betekent een extra risico. Vergelijk het opladen met tanken in een parkeergarage, dat hebben we ook nooit gedaan. Al met al is het Bouwbesluit behoorlijk gedateerd geraakt en de roep om werkbare maatregelen werd steeds luider’, vult Rosmuller aan.

Vanuit die achtergrond zijn Koene en Rosmuller een projectgroep gaan samenstellen met medewerkers vanuit verschillende achtergronden als repressie, brandonderzoek, risicobeheersing, Adviseurs Gevaarlijke Stoffen (AGS) en uit verschillende regio’s en instanties, waaronder de veiligheidsregio’s Haaglanden, Rotterdam-Rijnmond, Amsterdam-Amstelland, Utrecht, het IFV en het RIVM. Alle beschikbare informatie uit nationale en internationale bronnen is gefilterd en verwerkt in de publicatie. Rosmuller: ‘Het document geeft de huidige stand van zaken weer. Er zijn nog tal van zaken die we niet (zeker) weten. Zodra er nieuwe inzichten komen, verwerken we die erin.’

Risico’s

Koene benadrukt dat parkeergarages bij brand sowieso lastige objecten zijn. ‘Je hebt te maken met langere aanvalsroutes, een laag plafond en vaak verschillende parkeerdekken. Dat maakt brandbestrijding in een parkeergarage lastig. Bij elektrische voertuigen komen daar een paar complicerende factoren bij. Denk bijvoorbeeld aan de toxische stoffen, zoals waterstoffluoriden, die vrijkomen en de continue herontsteking van een accubrand. Het brandverloop is wellicht trager, maar wel langduriger.’

image1.jpg
Nils Rosmuller Fotografie: IFV

Daarnaast brengt het laden van elektrische voertuigen ook extra risico’s met zich mee. Rosmuller: ‘De gebruiker moet de goede laadmodus kiezen en de juiste kabel en stekker gebruiken. Bovendien moet de installatie goed zijn aangelegd met voldoende dikke elektriciteitskabels en de nodige zekeringen. In alle stappen kan iets misgaan.’

Ook de locatie van de parkeergarage weegt mee in de risico’s. ‘Een brand in een garage midden in een veld, is vaak niet zo’n probleem’, aldus Koene. ‘Een ondergrondse garage met daarbovenop een gebouw met bijvoorbeeld een slaapfunctie is veel risicovoller. Ook al trekt de rook niet het gebouw in, dan nog kan het zorgen voor de nodige paniek waardoor het gebouw wel moet worden ontruimd.’

Maatwerk

De maatregelen die getroffen kunnen worden zijn per parkeergarage verschillend. ‘Het is maatwerk, er bestaat niet zoiets als een one size fits all. Er zijn namelijk veel factoren van invloed op de brandveiligheidssituatie, denk bijvoorbeeld aan de aard van de garage, de grootte, de locatie of de garage bestaat uit een of meerdere lagen, bovengronds of ondergronds is en of deze automatisch is. In overleg met de gebouweigenaren kunnen veiligheidsregio’s een advies uitbrengen wat nodig en wenselijk is. Het document dat we hebben opgesteld, biedt daarbij handvatten’, vertelt Koene. In de publicatie wordt onderscheid gemaakt tussen bouwkundige, installatietechnische, organisatorische, repressieve en algemene maatregelen die genomen kunnen worden.

Ga in gesprek

Koene en Rosmuller erkennen dat het lastig is om te eisen dat eigenaren van parkeergarages brandveiligheidsmaatregelen nemen, omdat de wet- en regelgeving daarvoor ontbreekt. ‘Wij kunnen niet zeggen dat iets niet mag of dat iemand het anders moet doen. We kunnen alleen met eigenaren in gesprek gaan, de situatie bekijken en ze vanuit de kennis die we hebben adviseren. We kunnen ze wijzen op de specifieke en andersoortige risico’s en ze adviseren over de te nemen maatregelen’, vertelt Rosmuller. ‘En uiteraard is dat bij nog te bouwen parkeergarages makkelijker dan bij bestaande.’

image2.jpg
Met het opladen van elektrische voertuigen is een extra activiteit en dus een extra risico aan de parkeergarage toegevoegd. Fotografie: Ron Pichel Fotografie

Koene vult aan dat het gesprek op twee manieren tot stand kan komen. Aan de ene kant, kun je als brandweer zelf initiatief nemen voor het gesprek. Aan de andere kant kan een gebouweigenaar ook zelf om advies vragen. ‘Wij worden bijvoorbeeld veel benaderd door Verenigingen van Eigenaren die zich zorgen maken over de parkeergarage onder hun gebouw. Dat biedt een mooie ingang voor een gesprek over de eventuele risico’s en de gewenste maatregelen en mogelijkheden.’

Wet- en regelgeving

Hoewel de publicatie mooie handvatten biedt voor brandveiligheidsadvies, beseffen Koene en Rosmuller ook dat het nog beter is om de wet- en regelgeving aan te passen. ‘Dat is altijd lastig. Toch hebben we nu goede hoop dat de publicatie het proces versnelt. Voor het aanpassen van de wetgeving was altijd wetenschappelijke onderbouwing nodig, die ligt er nu. Daarnaast zijn er vanuit de Tweede Kamer ook vragen gesteld over dit onderwerp. En we zitten bij het normeringstraject aan tafel. We proberen delen uit de publicatie mee te sluizen in de norm die wordt opgesteld. Van beide trajecten hopen we in het najaar meer duidelijkheid te krijgen.’

Verder onderzoek

Hoewel de publicatie er nu ligt, is deze zeker niet volledig. Het onderwerp is te omvangrijk om in één keer in z’n geheel onderzocht te kunnen hebben en bovendien nog continu in ontwikkeling. Koene: ‘We hebben nog een hele lijst met onderwerpen die we verder willen onderzoeken. Denk bijvoorbeeld aan wat brand met de betonconstructie van parkeergarages doet. We zien steeds meer branden waarbij beton substantieel is afgespat. We hebben zelfs voorbeelden gezien waarbij de parkeergarage daardoor op instorten staat. Dit zouden we graag verder willen onderzoeken.’ Daarnaast gaat de projectgroep nog in gesprek met verschillende branches, zoals de sprinklerbranche en de automobielbranche. ‘Een deel van de oplossing kan misschien ook bij hen vandaan komen. De automobielbranche heeft ook een verantwoordelijkheid als het gaat om de brandveiligheid van voertuigen.’ Alle nieuwe inzichten die worden opgedaan, worden in de toekomst toegevoegd aan de publicatie, zodat deze zoveel mogelijk up to date blijft.

image7.jpg
Marcel Koene

Overzicht van de maatregelen

Bouwkundige maatregelen:

  • Verdere compartimentering van de parkeergarage of afscherming tussen voertuigen;

  • Extra bescherming van de bouwconstructie bij parkeerplekken met laadvoorzieningen;

  • Het plaatsen van elektrische voertuigen verdiept op de onderste verdieping, zodat deze indien nodig onder water kan worden gezet;

  • Plaats bij laadpalen een aanrijbeveiliging of plaats de laadpalen op een plaats waar aanrijden onmogelijk is.

Installatietechnische maatregelen:

  • Breng een effectief brandbeheerssysteem aan, zoals een sprinkler- of watermistinstallatie;

  • Breng een branddetectiesysteem aan met rook- en/of hittemelders en een gasdetectiesysteem dat koolmonoxide detecteert;

  • Overweeg extra detectie. Denk hierbij aan een branddetectie middels ‘lint detectie’;

  • Overweeg toepassing van verdringingsventilatie;

  • Overweeg toepassing van rook- en warmteafvoer;

  • Draag zorg voor een voorziening waarbij in geval van calamiteiten in één handeling alle laadvoorzieningen stroomloos kunnen worden geschakeld, bij voorkeur in combinatie met signalering waarmee wordt aangegeven dat alle laadvoorzieningen daadwerkelijk stroomloos zijn;

  • Plaats de parkeerplaatsen voor elektrische voertuigen, de laadpalen of andere laadvoorzieningen:

  • niet op plaatsen waar ventilatielucht wordt toegevoerd, zoals bij een open gevel;

  • indien mogelijk op een open bovenste dek;

  • niet bij een vluchtroute voor personen;

  • positioneer afvoerkanalen zodanig dat zoveel mogelijk wordt voorkomen dat verbrandingsproducten die uit de garage komen overlast voor de omgeving veroorzaken.

Organisatorische maatregelen

  • Overweeg de mogelijkheid om in de parkeergarage geen elektrisch aangedreven voertuigen te laden en/of parkeren;

  • Zorg voor een snelle opvolging van het brandalarm;

  • Geef gebruikers duidelijke instructies, zodat zij weten hoe ze moeten handelen en leg deze instructies vast in een Instructie hoe te handelen bij brand;

  • Hang een goed leesbare plattegrond tekening op met daarop de posities van de elektrische voertuigen met laadpaal;

  • Maak goede afspraken over het veilig gebruik van de laadpalen;

  • Neem contact op met de verzekeringsmaatschappij om te controleren of laadvoorzieningen mogen worden gerealiseerd op basis van de bestaande polis.

Repressieve maatregelen

  • Positioneer parkeerplaatsen en laadpalen/-voorzieningen:

  • zoveel mogelijk bij de in- en uitritten van de garage;

  • zoveel mogelijk op straatniveau;

  • Zorg dat elektrisch aangedreven voertuigen op een bepaalde vooraf afgesproken plaats in de parkeergarage staan en maak dat kenbaar bij de toegang van de parkeergarage;

  • Zorg voor de herkenbaarheid van een parkeerplaats met een laadpaal/-voorziening;

  • Richt de bluswatervoorziening of waterwinning in op de aanwezigheid van elektrisch aangedreven voertuigen;

  • Maak een plan hoe een elektrisch aangedreven voertuig na blussing vanuit de parkeergarage naar buiten kan worden verplaatst.

Andere artikelen in deze aflevering

De zomer van 2020

‘Deze zomer is er één voor de boeken.’ Dat stelde een collega laatst toen we terugkeken op de afgelopen tijd. Vanaf maart dit jaar heeft het coronavirus Nederland (en de rest van de wereld) behoorlijk...