Nieuwe, innovatieve blusboten 
in Gelderland-Zuid

Nieuwe, innovatieve blusboten 
in Gelderland-Zuid

J. Visser

Op de Waal varen sinds de zomer twee identieke nieuwe blusboten. De Gelderland en de Batouwe zijn 11 september gedoopt. Coördinator blusboten en schipper Martin Bakker van Veiligheidsregio Gelderland-Zuid is blij met de twee nieuwe exemplaren. ‘Hoewel de blusvoorzieningen vergelijkbaar zijn, beschikken we op deze boten over een aantal technische snufjes die van grote toegevoegde waarde zijn en ze zijn een stuk sneller.’

Eén van de belangrijkste verschillen is volgens Bakker dat deze blusboten meer een hulpverleningsvaartuig zijn dan alleen een brandweervaartuig. ‘We hebben meer dekruimte en kunnen makkelijker overstappen op een incidentschip en mensen aan boord van de blusboot helpen. Bovendien hebben we aan boord een keukenvoorziening, werkruimte en eventuele slachtofferbehandeling. Daarnaast haalt deze blusboot een snelheid van 40 km/u, dat is ongeveer de helft sneller dan de oude en we kunnen ook in ondieper water varen.’ In principe mag met een klein vaarbewijs op beide boten worden gevaren, maar in Veiligheidsregio Gelderland-Zuid is vastgesteld dat alle schippers beschikken over een groot vaarbewijs. ‘Dat heeft met name te maken met de snelheid en het inzicht in de rivier. Bovendien is het goed dat als je ’s nachts moet varen, je alle scheepsbewegingen goed kunt inschatten.’

Nieuwe functionaliteiten

Het meest handige en mooiste nieuwe snufje is de docking mode, zo vindt Bakker. Net als op de oude boot kunnen schippers de Gelderland en de Batouwe besturen met een gashendel en een stuurwiel. Daarnaast hebben de nieuwe vaartuigen de mogelijkheid om deze te besturen met een joystick, de docking mode. ‘Hiermee kun je tijdens een incident, zelfs op een snelstromende rivier als de Waal, de boot vrij simpel op de juiste plaats krijgen en houden. Je kunt preciezer sturen en gas geven. Het werkt een stuk makkelijker dan met een stuurwiel, dus over deze functionaliteit ben ik enthousiast’, vertelt Bakker.

In geval van een incident rukt een vaartuig uit met drie nautische personeelsleden, de schippers en machinisten, en vijf bemanningsleden. Dit zijn net als bij een uitruk met een TS vier manschappen en een bevelvoerder. Op de oude vaartuigen waren de bemanningsleden onder andere nodig om de bluskanonnen te bedienen. ‘Dat hoeft niet meer. Op de nieuwe schepen kunnen we de drie bluskanonnen vanuit de stuurhut bedienen. Zo kunnen we de manschappen echt gebruiken voor bijvoorbeeld een reddingsinzet’, aldus de schipper. Hoewel de schipper erg blij is met de nieuwe vaartuigen en de functionaliteiten, heeft hij nog één wens. ‘We zouden graag een side-scan sonar op de boten willen installeren, zodat we gericht kunnen zoeken naar zowel personen als spullen die in het water liggen.’

Oefenen

Voordat de Gelderlander en de Batouwe daadwerkelijk konden worden ingezet, zijn alle schippers en machinisten bijgeschoold. Bakker: ‘Dat was een redelijk intensief traject. Zes weken zijn we bezig geweest met de bijscholing en hebben we alle functionaliteiten uitgebreid beoefend.’ Deze bijscholingsreeks is gevolgd door een grootschalige multidisciplinaire oefening op 12 september. ‘Een mooie manier om onze vaartuigen echt uit te testen. Het ging om een grote brand op een pannenkoekschip met behoorlijk wat slachtoffers. De brand sloeg over naar een werkschip. Vanaf de blusboot konden we goed de slachtoffers evacueren en een inzet doen met de bluskanonnen’, vertelt Bakker. ‘Natuurlijk zijn er leerpunten bij zo’n grote oefening, maar als ik kijk naar de manier waarop onze boot heeft gefunctioneerd is dat perfect gegaan. Met name de grotere snelheid waarmee we ter plaatse kunnen komen is een groot voordeel, maar ook de manier waarop we simpel de boot stil kunnen leggen op een stromende rivier.’

Technische informatie

Lengte 19,8 m

Breedte 5,4 m

Hoogte 7,80 m

Strijkhoogte 5.40 m

Diepgang 0,9 m

Leeg schip 33 ton

Motoren 2 x Scania DL13 077M 551 KW (750 PK) bij 2300 omwentelingen p/m, 6 cilinder

Keerkoppeling 2 x ZF 360

Voorstuwing 2 x Rolls-Royce FF 550

Boegschroef Sidepower SH420 (hydraulisch)

Bunkercapaciteit 3000 ltr (verdeeld over twee tanks)

Energievoorziening 1 x Kubota Nanni QLS 22T Generator 17,7 KW

1 x Mase 25.1T B Generator 19 KW (silent pack)

Drinkwatertank 320 liter

Vuilwatertank 320 liter

Vuilolietank 120 liter

Hydrauliek Hydraulische boegschroef, kraan en ankerlier

Bouwmateriaal Aluminium

Brandbestrijding en hulpverlening

De nieuwe boot is uitgerust voor brandbestrijding, hulpverlening en bestrijding gevaarlijke stoffen. Branden kunnen worden geblust met een totaal vermogen van 8.000 liter per minuut. Bij een brand in een incidentschip kan gebruik worden gemaakt van hogedruk of lagedruk al dan niet met O-bundels. Voor de hulpverlening is het schip voorzien van een kraan van tien meter hoogte, een warmtebeeldcamera, gewone beeldcamera, blusmonitor en een lier om mogelijk slachtoffers uit een ruim van een schip of op een kade te takelen, voorzieningen om drenkelingen aan boord te nemen en grote bergingspompen waarmee een schip dat water maakt, drijvend kan worden gehouden. Voor de bestrijding gevaarlijke stoffen beschikt de blusboot naast waterkannonnen om dampen neer te slaan, ook over de mogelijkheid om vloeistofplassen of lading met schuim af te dekken.

Bijzonder aan deze vaartuigen is de mogelijkheid van prewetting. Hiervoor is op twee niveaus een leidingsysteem aangebracht zodat het vaartuig zichzelf kan koelen en afschermen. Daarnaast kunnen het stuurhuis, de machinekamer en accommodatie onder overdruk gezet worden, zodat gevaarlijke gassen of dampen niet binnen kunnen komen en kan met behulp van drie meetkoppen bepaald worden of door een gaswolk gevaren kan worden om bovenwinds te komen. Alle functies van het schip kunnen vanuit het stuurhuis worden bediend.

Bluspompen

Achter iedere motor een bluspomp met een capaciteit van 4000 liter per minuut bij 10 bar.

Blusmonitoren

Aan de voorkant op het dak van de stuurhut en aan stuur- en bakboord twee blusmonitoren. Type TFT Tornado, vanuit de stuurhut bedienbaar, met een capaciteit van ieder 2000 liter per minuut. De kraan is uitgerust met blusmonitor, type TFT Monsoon, met een capaciteit van 3000 liter per minuut, eveneens bedienbaar vanuit de stuurhut.

Kraan

Dekkraan Fa. Lagendijk met een hefvermogen in het hele vluchtgebied van 300 kg, bedienbaar vanaf het dek en vanuit de stuurhut.

Lage druk

Op het voor- en achterdek een manifold met 3 x 3 duim (DN80) aansluiting en op het achterdek tevens 1 x 6 duim DN 150, t.b.v. GWT.

Hoge druk

In de kraanfundatie op het achterdek een hogedrukhaspel (40 bar). Het hogedrukdeel wordt gevoed door een bakboord bluspomp.

Schuim

Aan boord 2 x 500 liter tanks schuimvormend middel. Werking d.m.v. venturi.

Prewetting

Op de romp en opbouw bevinden zich prewetting sproeiers.

Bediening blusbedrijf

Het gehele blusbedrijf (water, lage- en hogedruk, schuim en prewetting) kan vanuit de stuurhut worden bediend.

ADN

Schip kan volledig gasdicht- en in overdruk worden gebracht.

Meetkoppen

Gasdetectiemeting op 1.9 m, 3,3 m en 5,3 m, MSA.

Bergingspompen

Twee stuks, 1 x 2500 liter per minuut, 1 x 900 liter per minuut.

Repressieve materialen

Alle repressieve materialen (slangen, koppelingen, straalpijpen, schuimarmaturen, etc.) liggen opgeslagen in een berging, direct bereikbaar vanaf het dek.

Overigen

Aan boord is onder andere aanwezig; zuurstofkoffer, EHBO-koffer AED, twaalf cilinders reserve ademlucht, gasdetectieapparatuur, negen overlevingspakken, redbrancard, zwemtrap, ladder t.b.v. naar overstappen andere schepen.

3637blusboot
De twee nieuwe blusboten van Veiligheidsregio Gelderland-Zuid zijn voorzien van allerlei nieuwe technische snufjes.Fotografie: Henk Baron

Andere artikelen in deze aflevering