Hitte bij grote brand wegrestaurant in Zwolle

Hitte bij grote brand wegrestaurant in Zwolle

Visser, J.

De thermometer geeft ongeveer 35 graden aan als brandweerlieden uit Veiligheidsregio IJsselland op 12 augustus aan de bak moeten bij een grote brand in wegrestaurant De Lichtmis in Zwolle. Het is een hete inzet, waarbij manschappen elkaar continu aflossen om hittestress te voorkomen. Door de snelle offensieve binneninzet, gevolgd door een offensieve buiteninzet, wordt voorkomen dat een bijzondere privécollectie in vlammen opgaat.

Het is rond 12.45 uur als eerste bevelvoerder Bert Bouwman wordt gealarmeerd voor een prio1 brandgerucht bij het wegrestaurant. ‘In eerste instantie denk je dan aan iets op de parkeerplaats of een kleine buitenbrand. Hoewel ik geen dienst had, ben ik wel naar de kazerne gegaan. Mocht de dienstdoende bevelvoerder niet snel genoeg kunnen opkomen, dan kon ik hem overnemen. Dat was het geval.’ Wanneer Bouwman de portofoon aanzet, hoort hij direct dat het inmiddels gaat om een uitslaande brand in het wegrestaurant. ‘Is dit dezelfde melding? Dat was het eerste wat ik me afvroeg. Toen daar de bevestiging op kwam, wist ik direct dat het serieus was. Ik ben redelijk bekend met het gebouw. Er zit een chauffeurscafé met douches en toiletten in en een pannenkoekenrestaurant.’

image1.png
Vanuit de hoogwerker wordt geprobeerd de brand onder controle te krijgen.

Fotografie: Ginopress

Aanrijdend krijgt Bouwman te horen dat er is opgeschaald naar middelbrand en dat het gaat om een brand in het dak van het restaurant. ‘Daarop heb ik om een hoogwerker gevraagd.’ Niet veel later draait de eerste TS de snelweg op en ziet de bevelvoerder een enorme rookpluim over de weg trekken. ‘Dan weet je dat je aan de bak moet. Ik heb de manschappen genummerd. Hoewel ik nog geen idee had waar het precies brandde, heb ik de manschappen laten weten dat we een inzet met de o-bundels gingen doen. Ik wilde zoveel mogelijk water erop. Daarnaast kreeg ik vanuit de meldkamer de informatie dat er een bijzondere privécollectie in het pand lag opgeslagen. Die wilde de eigenaar koste wat kost behouden.’

Ter plaatse ziet Bouwman dat de brand met name aan de rechterzijde uit het dak slaat en zich snel uitbreidt naar zowel de rest van het dak als naar beneden. ‘Terwijl de nummers 3 en 4 de o-bundels gereedmaakten, ben ik met de nummers 1 en 2 de verkenning gaan uitvoeren en op zoek gegaan naar iemand die meer informatie voor me had. Die vond ik al snel, al ontdekte ik pas later in de inzet dat het een passant was en geen medewerker. Hij vertelde me dat er geen mensen meer binnen waren. Dat is altijd een opluchting.’

image2.jpeg
Vanwege de hitte lossen de manschappen elkaar continu af. Drinken en afkoelen is van groot belang.

Henry Wallinga Fotografie

Offensieve binneninzet

Zodra de o-bundels gereed zijn, stuurt Bouwman zijn manschappen naar binnen om daar de situatie te verkennen en de vuurhaard te bestrijden. ‘Ze zijn door het restaurant heen gelopen, daar was nog niet veel aan de hand. Ook in de keuken was het zicht nog optimaal, maar daar ontdekten ze wel dat de brand tussen het systeemplafond en de houten balken erboven zat. Bovendien brandde ook de volledige bovenkant van de keuken. De brand was echt van boven naar beneden gekropen.’ Waar de manschappen van de eerste TS een inzet doen aan de voorkant van de keuken, wordt de bemanning van de tweede TS aan de achterzijde ingezet. ‘Al redelijk snel kreeg ik van mijn manschappen door dat ze met een offensieve binneninzet de brand goed konden tegenhouden. Aan de achterkant, waar de tweede TS was ingezet, was dit anders. Daar was het erg heet en breidde de brand zich bovendien verder uit’, aldus Bouwman. ‘Het was buffelen en dat terwijl het ook buiten extreem warm was. Dat betekent dat je continu voldoende moet drinken en ook tijd moet nemen om wat af te koelen. Daar hebben we vanaf het begin van de inzet steeds veel aandacht voor gehad. De manschappen zijn ook al vrij snel elkaar in koppels van twee gaan aflossen, waarbij de manschappen van de 130 bij die van de tweede TS zijn gevoegd.’

Terwijl de eenheden bezig zijn met de binneninzet, komt ook Officier van Dienst (OvD) Dirk Jan Pullen ter plaatse. ‘Ik heb hen eerst hun inzet laten doen, die liep goed. Bovendien waren het nieuwe bevelvoerders die met situationele commandovoering zijn opgeleid. Ze zijn er dus aan gewend dat ik niet direct de leiding overpak. Dat gaf me de mogelijkheid om eerst mijn eigen beeld te vormen. Daarbij kon ik goed gebruik maken van de camera’s onder de hoogwerker. Via LiveOP kon ik met de beelden meekijken.’

Offensieve buiteninzet

Omdat de brand aan de achterzijde van binnenuit niet te houden is, besluit Bouwman in overleg met de tweede bevelvoerder en de OvD de manschappen terug te trekken en over te stappen op een offensieve buiteninzet. De hoogwerker is in de tussentijd ter plaatse gekomen. ‘We hebben de hoogwerker met de torenstraal veel water door de gaten in het dak laten spuiten. Daarmee hebben we een goede knockdown kunnen geven en de brand onder controle kunnen krijgen.’ ‘Daarnaast hebben we met de inzet van de hoogwerker kunnen voorkomen dat de brand is doorgeslagen naar de kantoorruimte, daar lag de privécollectie opgeslagen. Het scheelde overigens niet veel, want de brandgaten zaten in de muur. Gelukkig is dat ons wel gelukt’, vult Pullen aan.

Zodra de brand voor het grootste deel met de inzet van de hoogwerker is geblust, wordt weer overgeschakeld op een binneninzet om daarmee de laatste brandhaarden te blussen. ‘Dat was nog best een klus’, aldus Bouwman. ‘Bovendien moet je binnen continu alert zijn op de eigen veiligheid. Je weet dat er veel water naar binnen is gespoten en dat dat invloed kan hebben op de constructie. We zagen bijvoorbeeld dat de zolderbalken onder de druk van het water waren gebogen. Daar hebben we in overleg met een constructeur gaten in gemaakt, zodat het water weg kon stromen en de constructie niet zou inzakken.’

Leerpunten

Hoewel het zijn eerste grote inzet was als bevelvoerder, kijkt Bouwman tevreden terug op de inzet. ‘De samenwerking en communicatie met de andere bevelvoerders en later ook de OvD, ging goed. Doordat we elkaar goed kennen, konden we snel en effectief besluiten hoe en waarop we gingen inzetten.’ Wel heeft Bouwman enkele leerpunten opgedaan. ‘De eerste heeft betrekking op de melding dat er geen personen meer binnen waren. Pas later realiseerde ik me dat het een passant was die dat had gezegd. Kun je er dan volledig op vertrouwen dat hij de juiste informatie heeft? Het is een onoverzichtelijk gebouw met naast een restaurant en café ook douches en toiletten. Eigenlijk had ik moeten laten controleren of in al die ruimtes echt geen mensen meer binnen waren.’

Het tweede leerpunt dat Bouwman meeneemt heeft betrekking op de communicatie naar zijn eigen ploeg. ‘Mijn manschappen konden de brand in de keuken goed onder controle houden. Ze snapten daarom niet waarom ik ze terugtrok. Dat had met name te maken met de omstandigheden bij de binneninzet van de tweede TS. Zij hielden de brand niet, die was daar al verder ontwikkeld, het was daar te heet en dus was de inzet van de hoogwerker noodzakelijk. Als je die naar binnen laat spuiten, kun je voor de eigen veiligheid geen binneninzet meer doen.’

image3.jpeg
De brand heeft delen van het dak verwoest.

Fotografie: Marcel van Saltbommel

Andere artikelen in deze aflevering