Werven van nieuwe vrijwilligers

Werven van nieuwe vrijwilligers

Visser, J.

Veel posten kampen met een tekort aan vrijwillige brandweerlieden. Met name de dagsituaties zijn vaak krap. Posten en regio’s proberen massaal nieuwe brandweerlieden aan te trekken, met wisselend succes. Waar de ene regio kiest voor een lokale aanpak, kiest een andere regio voor een meer regionale insteek. Ook de ingezette middelen verschillen. Wat werkt? Veiligheidsregio Groningen, Gelderland-Midden en Noord- en Oost-Gelderland delen hun

ervaringen.

Groningen: regionaal met lokaal gezicht

Als Veiligheidsregio Groningen is geregionaliseerd, wordt geconstateerd dat de werving van nieuwe vrijwilligers te versnipperd gebeurt. ‘Eind vorig jaar hebben we het roer omgegooid. We wilden meer uniformiteit, daarom hebben we een regionale campagne opgezet onder de noemer ‘Wij zijn er voor jou. Altijd.’ In eerste instantie is deze alleen ingezet met flyers, rolbanners, posters en advertenties’, vertelt communicatieadviseur Geke van Gosliga van Veiligheidsregio Groningen. ‘Dit jaar hebben we de campagne lokaler gemaakt door twee vrijwilligers, een man en een vrouw, van ieder cluster op de uitingen te plaatsen. Het idee is dat we een korps laten zien. Daarbij plaatsen we één persoon in stippellijnen met daaronder de vraag: Ben jij ons nieuwe teamlid? Sinds de zomer zetten we naast de offline communicatiemiddelen ook Facebook in. Het liefst koppelen we dat aan een evenement.’

De eerste post waarvoor zowel online als offline is geworven is Veendam. ‘In de week voor de Pruiverij, de opening van het culturele seizoen, zijn we de campagne gestart. Overal hingen posters en lagen flyers. We hadden een advertentie in de lokale krant en een betaalde campagne via Facebook. Dat liep als een tierelier. Bij de Pruiverij hadden we de voorlichtingscontainer staan en hielden we een demonstratie, zodat iedereen kon zien wat ons werk inhoudt’, vertelt Van Gosliga. ‘De vrijdag voor de demonstratie meldden zich al vijf geïnteresseerden. Tijdens en na de demonstratie zijn daar tien bijgekomen. Van die vijftien zijn er acht die aan de opleiding beginnen. Vier hebben we in de portefeuille gehouden, omdat ze te jong zijn. We zochten vijf nieuwe vrijwilligers, dus dit was boven verwachting. De combinatie met online en offline middelen en een demonstratie werkt goed.’ De campagne heeft in Winschoten drie vrijwilligers opgeleverd en in Oldehove, een dorp van 1500 inwoners, vier. In Oldehove is de campagne zonder Facebook ingezet. In de overige plaatsen waar we hebben geworven, hebben zich meerdere geïnteresseerden gemeld. Die gesprekken worden nog gepland.’ De kracht van Facebook zit volgens Van Gosliga vooral in de selectie van de doelgroep. ‘Wij hebben de campagne opgezet uit het account van Brandweer Groningen. Doordat we de doelgroep vaststellen op inwoners van Veendam tussen de achttien en veertig jaar, bereiken we de selecte groep die we zoeken. Met dertig euro hebben we 9213 personen bereikt.’ Hoewel de campagne goed loopt, wil Van Gosliga deze nog wel verder doorontwikkelen. ‘We willen het aanmelden makkelijker maken via een formulier op de website en Twitter en LinkedIn in gaat zetten.’

27-29wervenvrijwilligers1
Fotografie: Veiligheidsregio Groningen

Gelderland-Midden: ‘Pas middelen aan op het achterland’

Met de campagne ‘I love’ probeert Brandweer Gelderland-Midden nieuwe vrijwilligers te werven. ‘Voor 25 van de 41 posten hadden we nieuwe mensen nodig. We hebben gekozen voor één uniforme campagne met een lokale insteek. In Bennekom heette de campagne bijvoorbeeld ‘I love Bennekom’. Het love-teken hebben we uitgebeeld met het brandweerlogo. Alle middelen hebben we regionaal ontwikkeld, de uitvoering moesten posten zelf doen’, vertelt medewerker communicatie Roel Tomassen van Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden. ‘De kracht van onze campagne schuilt erin dat je de uitingen overal tegenkomt. We hebben posters en flyers die door de posten in de dorpen zijn verspreid, van de supermarkt tot de bibliotheek en de lokale sportclub’, vervolgt Tomassen. ‘Daarnaast hadden we een advertentie in de lokale krant, gerichte brieven verstuurd, open- en wervingsdagen en afhankelijk van het achterland zetten we social media in of kiezen we voor een meer persoonlijke benadering. We zien dat Facebook bijvoorbeeld in Bennekom goed heeft gewerkt. In Pannerden sloeg dit minder goed aan. Daar werkte het vermoedelijk beter om rechtstreeks bij bedrijven langs te gaan en mensen actief te benaderen of een informatieavond te organiseren.’ Van de social media wordt vooral Facebook ingezet. Tomassen: ‘Op Facebook moet je wel zorgen dat regelmatig een bericht wordt geplaatst, zodat het zichtbaar blijft. We hebben onze flyer erop gezet, maar ook de berichten in de lokale media over onze werving op de pagina gedeeld.’

Het resultaat van de campagne verschilt per post. Tomassen: ‘Van alle posten die in het voorjaar mee hebben gedaan, hebben we 120 sollicitanten. Ruim veertig zijn naar de opleiding. Door dit resultaat is de instroom dit jaar groter dan de uitstroom. Tussen de posten waren de verschillen groot. We zagen dat Bennekom zich heel actief heeft ingezet, dat loont. Dit korps had tien sollicitanten. In Pannerden was het lastiger, daar zijn ondanks lokale inzet geen nieuwe leden gevonden. Een jaar eerder hebben we daar ook geworven, dat kan ermee te maken hebben. Het succes is ook afhankelijk van de betrokkenheid van de posten. De insteek is niet voor niets lokaal. De brandweerlieden kunnen het enthousiasme voor het vak veel beter overbrengen dan dat wij dat kunnen. Dat werkt prikkelender. Wij zijn er om te adviseren en ondersteunen op de momenten dat het niet loopt’, aldus Tomassen. ‘Zo hebben we posten waarbij de online campagne niet aansloeg, doordat bijvoorbeeld inwoners van het dorp online minder actief zijn, geadviseerd om met mensen in gesprek te gaan. Of een wervingsvideo te maken. Er was één post waarbij de campagne heel moeizaam ging tot het moment dat we met de burgemeester een wervingsvideo maakten. Toen werd de wervingsdag druk bezocht en kwamen zeven nieuwe aanmeldingen binnen. De truc is dus om je middelen aan te passen op het publiek in het achterland. Het is uitproberen en ontdekken om te kijken wat wel en niet werkt.’

27-29wervenvrijwilligers2
Fotografie: Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

Noord- en Oost-Gelderland: ‘Spreek nieuwe groepen aan’

Net als in Veiligheidsregio Groningen ontstaat in Noord- en Oost-Gelderland anderhalf jaar geleden het idee dat de wervingscampagnes te versnipperd zijn. ‘Iedereen deed het op zijn eigen manier. We wilden meer uniformiteit en professionaliteit. Daarom hebben we het initiatief genomen voor één nieuwe campagne. Juist vanuit onze professionaliteit kunnen we nieuwe elementen in de campagne toevoegen die de potentiële brandweercollega kunnen aanspreken. Bovendien is het goedkoper om samen dingen te ontwikkelen’, zo begint Robert Spijkerman, communicatieadviseur uit Noord- en Oost-Gelderland. ‘Een campagne volgens de landelijke huisstijl valt volgens mij niet genoeg op. We wilden totaal iets nieuws. Iets dat aanspreekt en waarmee mensen zich kunnen identificeren.’ Zo ontstaat het idee om de brandweervrijwilligers in hun dagelijks beroep uit te beelden. ‘Iedereen kan brandweervrijwilliger worden. Of je nou man, vrouw, advocaat of automonteur bent. Een advocaat zoek je misschien niet zo snel bij de brandweer. Met deze campagne willen we dat de doelgroep zich kan identificeren met de brandweerlieden, zodat de stap wordt verkleind om ook bij de brandweer te gaan. Daarom hebben we in verschillende korpsen brandweerlieden met hun dagelijks beroep gefotografeerd en die foto gemonteerd met de foto in brandweeroutfit. We zijn begonnen met een automonteur en een varkenshouder. Dit is uitgebreid met andere beroepen, zoals een politieagente en imker, beroepen die niet erg voor de hand liggen.’

De campagne wordt met name ingezet via spandoeken, banners en Facebook. Spijkerman: ‘De spandoeken en banners hangen we op zichtbare plekken, bij invalswegen en in het dorpscentrum. Op Facebook plaatsen korpsen berichten op hun eigen pagina. Vaak maken we afspraken met omliggende korpsen dat zij dit bericht delen, zodat we het bereik vergroten. Op die manier hoeven we niet met advertenties te werken. Daarnaast is in drie gemeenten een brief verstuurd vanuit de burgemeester en de postcommandant. Iedereen is hierin persoonlijk aangeschreven. Een brief op naam heeft extra attentiewaarde.’

Over de vraag welk middel het beste werkt, hoeft Spijkerman niet lang na te denken. ‘Facebook levert het meeste op. Je bereikt hiermee een grote doelgroep die je nog niet eerder hebt bereikt. Natuurlijk, de personen die je pagina liken zijn de bekenden. Maar de vriendengroepen van iedereen die een bericht liket of erop reageert krijgt ons bericht ook in zijn of haar tijdlijn. Zo heb je een groot spin-off effect’, legt Spijkerman uit. ‘Vaak vervallen we met onze wervingscampagnes met het vissen in de bekende vijver. We vragen familie, vrienden en andere bekenden, maar die vijver is op een gegeven moment leeg. Juist de personen die we nog nooit eerder aan hebben gesproken, moeten we met onze campagne zien te bereiken. Dat is volgens mij de kunst van een goede wervingscampagne.’

27-29wervenvrijwilligers3
Fotografie: Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland

Andere artikelen in deze aflevering