Eenduidigere multidisciplinaire voorbereiding na Koninginnedag Apeldoorn

Eenduidigere multidisciplinaire voorbereiding na Koninginnedag Apeldoorn

J. Visser

Een goede voorbereiding is het halve werk. Dat beseffen de multidisciplinaire hulpverleningsdiensten in Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland na de aanslag op Koninginnedag in Apeldoorn in 2009 als geen ander. Maar het kan altijd beter. Bij de voorbereiding op de Giro d’Italia in Apeldoorn afgelopen zomer wordt nog strakker samengewerkt. De mogelijke incidentscenario’s worden eenduidig uitgewerkt, de plaatsing van alle hekken wordt nauwkeurig berekend en de herplaatsing van de brandweerkazernes wordt kritisch tegen het licht gehouden.

BR201612-P39APELDOORN
Het brandweerinformatiecentrum tijdens de Giro d’Italia.

Tijdens Koninginnedag in Apeldoorn in 2009 reed een auto door de dranghekken en de mensenmassa heen in de richting van de open bus waarmee de koninklijke familie een rit door de stad maakte. De Inspectie Openbare Orde en Veiligheid (IOOV) onderzocht de voorbereiding, het incident en de inzet van de hulpdiensten. Eén van de conclusies van de IOOV is dat de monodisciplinaire draaiboeken van de brandweer, politie, GHOR en de Dienst Koninklijke en Diplomatieke Beveiliging andere scenario’s beschrijven. Opvallend volgens de inspectie, omdat de beschreven scenario’s een multidisciplinaire voorbereiding en aanpak vereisen. ‘We hebben geleerd van Koninginnedag in 2009’, begint Adriaan Verstoep van het brandweercluster Epe-Voorst-Apeldoorn. ‘We hebben veel tijd en aandacht gestoken in die voorbereiding. We wisten hoe we moesten handelen, maar het IOOV concludeerde dat de multidisciplinaire afstemming beter kon. Die aandachtspunten hebben we meegenomen in de voorbereiding op de etappes van de Giro d’Italia in Apeldoorn afgelopen zomer.’ In de voorbereiding op de wielerwedstrijd kijken de betrokken hulpverleningsdiensten samen welke incidentscenario’s zich kunnen voordoen. Iedere dienst wordt proceseigenaar van een aantal scenario’s. Die worden volgens een standaard model uitgewerkt. ‘Per scenario hebben we op basis van de impact en de waarschijnlijkheid een risicoinschatting gemaakt, van best case tot worst case. Vervolgens hebben we beschreven welke maatregelen getroffen moeten worden om het incident te kunnen bestrijden’, legt Verstoep uit. ‘Doordat we nadrukkelijker eenzelfde wijze van werken hadden en beter samenwerkten, ontstond een eenduidig multidisciplinair beeld van de mogelijke risico’s en inzet.’

Alle scenario’s worden bovendien voorafgaand aan het evenement getest. In schaduwsystemen worden meerdere scenario’s volledig doorlopen. Wat gebeurt er als je een gebouwbrand en een ongeval tegelijkertijd krijgt? En hoe gaat het als je met een grote natuurbrand waar vier pelotons worden ingezet, te maken krijgt? Verstoep: ‘Die testen gingen goed. Dat geeft een vertrouwd gevoel. Het is goed dat we dat hebben gedaan, want tijdens het evenement was er een grote natuurbrand in Hoog Soeren op de Veluwe.’

Herplaatsing kazernes

In de voorbereiding op de etappe van de Giro d’Italia wordt bovendien nauwkeurig berekend waar de evenementenkazernes tijdelijk geplaatst kunnen worden. ‘Je wilt je volledige verzorgingsgebied optimaal afdekken. Toen we de gegevens in GeoViewer stopten, zagen we dat de locaties die puur gekeken naar afstanden de beste waren, helemaal niet de meest optimale waren. Daar stonden namelijk bijna geen gebouwen en waren dus weinig risico’s. Het was beter om de posten te herplaatsen naar een locatie waar de risico’s groter waren’, vertelt Verstoep. In het systeem kunnen ook een begin- en eindtijd worden ingevoerd, zodat tijdens het evenement ook alle centralisten op de hoogte zijn van de nieuwe kazernevolgordetabellen die uit de herplaatsing voortkomen. Ook de plaatsing van de hekwerken wordt nauwkeurig berekend. Verstoep: ‘In 2009 deden we dit op gevoel. Door dit beter te berekenen kun je de plaatsing van de hekken ook beter afstemmen op de omleidingen.’

C2000

In het onderzoek van de IOOV naar de aanslag op Koninginnedag is ook geconstateerd dat er tijdens de afhandeling van het incident problemen waren met zowel de C2000-verbinden als de mobiele telefonie. Het C2000-netwerk was de hele dag operationeel, maar kon kort na het incident niet alle spraakaanvragen verwerken. ‘Dit blijft een aandachtspunt’, aldus Verstoep. ‘Om de mobiele verbindingen te verbeteren hebben we tijdens de etappe van de Giro d’Italia veel masten bijgeplaatst. Maar wat is voldoende? We hebben het aantal bewust gewikt en gewogen, maar of het echt voldoende is weet je pas op het moment dat je het nodig hebt. Tijdens Koninginnedag hadden we geen masten bijgeplaatst, dus de mobiele bereikbaarheid zou in ieder geval verbeterd zijn.’

Met de huidige techniek is het volgens Verstoep een stuk makkelijker om alle risico’s inzichtelijk te krijgen en daar naar te handelen. ‘Maar je moet er bovenop blijven zitten.’

Jildou Visser

Andere artikelen in deze aflevering